communicatie, marketing en media
KLM: De Juniac verwacht daadkracht Elbers
21-10-2014 Wim Coenraadts

Na het abrupte vertrek van Camiel Eurlings was het wachten op iemand die licht op de nieuwe verhoudingen liet schijnen. Dat gebeurde drie dagen later, in de persoon van Alexandre de Juniac. De Franse topman van Air France-KLM erkende tegenover Het Financieele Dagblad betrokken te zijn geweest bij het afserveren van de KLM-president-directeur.

In zijn ogen was Eurlings niet 'goed' genoeg. Simpelweg niet in staat om binnen de KLM de noodzakelijke en pijnlijke maatregelen af te dwingen die Air France-KLM als geheel meehelpt overeind te blijven in het internationale luchtvaartgeweld.

Natuurlijk, formeel zegde de KLM-Raad van Commissarissen Eurlings de wacht aan. Maar bij het idee dat de KLM-leiderschapskwestie een interne (lees: Nederlandse) aangelegenheid is kan de nodige vraagtekens worden geplaatst. Parijs, zo blijkt, blies de gehele tijd zijn partij mee, en zal dat de komende weken en maanden blijven doen. Als het al niet het dirigentstokje in handen heeft.

Blauwe indentiteit
De afgelopen jaren ging het in de berichtgeving over Air France-KLM veelvuldig over het behoud van de 'blauwe identiteit' binnen de Frans-Nederlandse luchtvaartgroep. Daarbij werd even zo vaak gesuggereerd dat die eigen identiteit te sterk werd opgeofferd voor Franse belangen. Want was het niet zo dat het goed presterende KLM de verliezen aan de zijde van Air France moest afdekken?

KLM bekleedt sinds de fusie met Air France (2004) jarenlang een sterk onafhankelijke positie binnen de luchtvaartcombinatie. Die grote broek was vooral gebaseerd op aanhoudende goede operationele resultaten. Helaas voor KLM is aan die jaren een einde gekomen. En daarmee staat ze onder toegenomen druk om het groepsbelang boven het individuele (KLM-)belang te plaatsen.

KLM-offer
Want dat is wat De Juniac - wiens hoofd na het debacle van de Air France-piloten staking (mislukken doorontwikkeling Transavia tot Europese prijsvechter) op het hakblok ligt - van de blauwe brigade in Amstelveen verlangt. En dat is wat Eurlings hem niet kon en Elbers hem naar verwachting wel kan bieden. Een KLM dat bereid is offers te brengen ten behoeve van de gehele Air France-KLM Groep. Niet vanuit luxe (goede resultaten), maar vanuit noodzaak (overleven).

Het zal voor de heersende opinie in Nederland wellicht moeilijk te verteren zijn, dat uiteindelijk Parijs aan de knoppen zit. Het is een realiteit die sinds 2004 door goede operational excellence enigszins verborgen bleef, maar voor de Fransen wel altijd als vanzelfsprekend is beschouwd. Omdat de Franse business cultuur hiërarchisch, directief en op macht gebaseerd is. Binnen die verhoudingen is er maar één de baas.

'Uiteindelijk doen ze wat ze willen'
Het is in dat licht interessant te kijken hoe in Frankrijk tegen KLM wordt aangekeken. Zakenkrant La Tribune sprak vorige week onomwonden van de 'onneembare vesting KLM' en schetste vervolgens een beeld dat duidelijk moest maken dat de Nederlanders onevenredig veel invloed hebben in verhouding tot de omzet die ze inbrengen.

'Binnen Air France zeggen sommigen dat de mensen van KLM de feitelijke macht hebben (binnen de luchtvaartgroep)', citeert de krant een 'hooggeplaatste bron'. 'En die hebben niet de belangen van Air France-KLM voor ogen. Voor veel KLM'ers is een goede oplossing voor Air France-KLM een oplossing die goed is voor KLM. (....) Uiteindelijk doen ze wat ze willen.'

Geen fusie maar overname
Een andere bron nuanceert dat beeld enigszins. De Nederlandse eigengereidheid ziet hij niet zozeer als bewust beleid, maar als een 'optelsom van individuele gedragingen'. La Tribune schetst afsluitend de ontstaansgeschiedenis van de luchtvaartcombinatie, waarbij niet gesproken wordt van een fusie maar van een overname.

'Het was geen fusie tussen twee gelijken, maar Air France-KLM gunde KLM een grote mate van autonomie. Niet alleen om vertrouwen te wekken, maar ook om (vanuit dat vertrouwen) te profiteren van de bij de Nederlanders aanwezige kennis.' Tegelijkertijd stelt de zakenkrant dat KLM in 2004 meer van de samensmelting profiteerde  dan Air France. Het voordeel zat hem vooral in de omvangrijke Air France-thuismarkt en -klandizie waartoe KLM toegang kreeg.

Eis uit Parijs: commitment
Het onderliggende issue dat de komende weken op tafel ligt is de Franse eis dat KLM, en dan vooral het KLM-personeel, zich klip en klaar committeert aan (de reorganisatieplannen van) de luchtvaartgroep waar het al tien jaar deel van uitmaakt. Aan Pieter Elbers de taak om dat proces zowel binnen (cao-onderhandelingen) als buiten de organisatie (media) in goede banen te geleiden.

De Juniac verwacht niets minder dan dat de nieuwe KLM-topman in die missie zal slagen. Die verwachting is voor een belangrijk deel gebaserd op het blauwe hart dat Elbers, anders dan Eurlings, in zijn borst draagt.

Dit artikel is ook verschenen op LinkedIn Pulse.

Hé, heb je nog iets voor me?
06-11-2014 Wim Coenraadts
De uitdaging voor elke pr- en communicatieprofessional: hoe bouw ik een vruchtbaar en langdurig contact op met journalisten. Heel eenvoudig: door ze te kennen en wat voor z lees meer >
Snackers Facebook eten vooral McNews
25-09-2014 Wim Coenraadts
Vandaag kreeg ik via Twitter een onderzoek op mijn beeldscherm van het Amerikaanse Pew Research Center. Dat is een groep Amerikaanse onderzoekers die zichzelf als fact tank present lees meer >
Haar in je brood
07-02-2014 Wim Coenraadts
Mooi staaltje framing, of beter gezegd programma-pr, van de Keuringsdienst van Waarde (KvW). Voorafgaand aan de uitzending van 6 februari word ik al een dag eerder vergast lees meer >
Rutty Riot in Sotsji?
15-01-2014 Wim Coenraadts
Opmerkelijke uitspraken, deze ochtend, op het NOS Radio1 Journaal. Voormalig IOC-lid Els van Breda Vriesman klapt uit de school door zich uit te spreken tegen Sotsji als locatie vo lees meer >
Science & Media
16-12-2013 Wim Coenraadts
Niet de overgang van de tropische hitte van Salvador naar koelte van Porto Alegre vormt de belangrijkste bedreiging voor een fit Nederlands XI-tal, maar de cocktail van virussen, b lees meer >
Hapklare werkgelegenheid
15-11-2013 Wim Coenraadts
Een Amerikaanse innovator op het gebied van gebitsprotheses gebruikt Tilburg als bruggenhoofd voor een marktpositie in Europa. Mede dankzij de steun van de Brabantse Ontwik lees meer >
Iets meer bamboe in VION
10-09-2013 Wim Coenraadts
Sjoemelen met vlees. In haar uitzending van donderdag was het voor Zembla duidelijk: vleesgigant VION beduvelt de goegemeente. Want het mengt vlees met het Beter Leven Kenm lees meer >
Man zonder ballast
11-07-2013 Wim Coenraadts
Hoogopgeleide vrouwen zijn zeer kritisch op de financiële levenswandel van een eventuele partner. Meer dan 40 procent van de vrouwen heeft weinig behoefte bij te dragen aan be lees meer >
Fijn en actief Woonzen
08-05-2013 Wim Coenraadts
Het begeleiden van start ups is een van de leukste dingen van het PR-vak. Omdat je eigenlijk zelf ook een beetje in het idee of concept moet geloven dat je gaat uitdragen. lees meer >